Quốc lộ 1A phía Nam Hà Nội đang bước vào cuộc đại nâng cấp chưa từng có trong nhiều thập kỷ với quy mô mở rộng lên tới 16 làn xe, tổng vốn đầu tư gần 162.000 tỷ đồng và hàng loạt siêu dự án đô thị, logistics, TOD đồng loạt xuất hiện dọc tuyến.
Quốc lộ 1A trước khi mở rộng
Phía sau đại công trường khổng lồ ấy là câu chuyện của hàng nghìn hộ dân tại Thanh Trì, Ngọc Hồi, Thường Tín – những người đang đứng trước bước ngoặt lớn nhất của cuộc đời khi quê hương chuẩn bị chuyển mình thành trung tâm phát triển mới của Thủ đô.
Nhưng điều người dân quan tâm nhất lúc này không chỉ là tiền đền bù hay giá đất tăng bao nhiêu… mà là họ sẽ sống ra sao sau khi tuyến đại lộ 90m hình thành, công việc sẽ thay đổi thế nào, con cái có cơ hội tốt hơn không và liệu cuộc đại tái thiết phía Nam Hà Nội có thực sự mang lại một tương lai tốt đẹp hơn cho chính những người đang nhường đất cho dự án hôm nay.
Quốc lộ 1A mở rộng 90m đang thay đổi toàn bộ phía Nam Hà Nội
Không còn là một tuyến quốc lộ đơn thuần, Quốc lộ 1A đoạn phía Nam Hà Nội đang được định hình trở thành “đại lộ chiến lược” mới của Thủ đô với quy mô và tầm ảnh hưởng chưa từng có trong nhiều thập kỷ qua.
Theo quy hoạch, tuyến đường có chiều dài khoảng 36,3 km, kéo dài từ khu vực Vành đai 1 đến nút giao Cầu Giẽ, được mở rộng với mặt cắt ngang lên tới 90m gồm 16 làn xe hiện đại. Tổng mức đầu tư sơ bộ gần 162.000 tỷ đồng khiến đây trở thành một trong những dự án hạ tầng giao thông lớn nhất lịch sử Hà Nội.
Phối cảnh quốc lộ 1A sau khi mở rộng
Điều đặc biệt là dự án không chỉ nhằm giải quyết áp lực giao thông cửa ngõ phía Nam, mà còn đóng vai trò như “xương sống phát triển” cho toàn bộ chiến lược tái cấu trúc đô thị phía Nam Hà Nội trong nhiều thập kỷ tới.
Từ nhiều năm nay, khu vực phía Nam Thủ đô dù sở hữu vị trí chiến lược nhưng vẫn chưa bứt phá tương xứng do hạn chế về hạ tầng kết nối. Quốc lộ 1A cũ thường xuyên quá tải, ùn tắc kéo dài, khiến khả năng liên kết giữa trung tâm Hà Nội với Thanh Trì, Thường Tín, Phú Xuyên và các tỉnh phía Nam gặp nhiều hạn chế.
Tuy nhiên, khi tuyến đại lộ 16 làn xe hình thành, toàn bộ cục diện phát triển khu Nam Hà Nội được dự báo sẽ thay đổi mạnh mẽ. Tuyến đường này sẽ kết nối trực tiếp với hàng loạt công trình hạ tầng trọng điểm như Vành đai 4, cao tốc Pháp Vân – Cầu Giẽ, TOD Ngọc Hồi, đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam và mạng lưới metro tương lai.
Đặc biệt, Quốc lộ 1A mở rộng còn được xem là “trục huyết mạch” kết nối trực tiếp tới Vinhomes Global Sport City – Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội quy mô hơn 9.000ha đang được phát triển phía Nam Thủ đô. Đây là siêu đô thị được định hướng trở thành trung tâm thể thao, thương mại, dịch vụ và giải trí mang tầm quốc tế với điểm nhấn là sân vận động Hùng Vương 135.000 chỗ ngồi lớn nhất thế giới.
Không chỉ thay đổi giao thông, dự án còn mở ra cuộc “đại tái thiết đô thị” lớn nhất phía Nam Hà Nội khi hàng loạt khu dân cư cũ, tuyến phố ven Quốc lộ 1A, quỹ đất công nghiệp và đất nông nghiệp sẽ được tái quy hoạch theo mô hình đô thị hiện đại, TOD và logistics mới.
Nhiều chuyên gia đánh giá, những gì đang diễn ra tại phía Nam Hà Nội hôm nay có nhiều điểm tương đồng với giai đoạn Mỹ Đình bùng nổ sau khi Vành đai 3 hoàn thiện hay Đông Anh tăng tốc trước thời kỳ cầu Tứ Liên. Khi hạ tầng chiến lược, đại đô thị và các cực tăng trưởng cùng xuất hiện, Quốc lộ 1A không còn đơn thuần là một tuyến đường… mà đang trở thành động lực thay đổi toàn bộ cấu trúc phát triển của Thủ đô trong tương lai.
Điều người dân quan tâm nhất không chỉ là tiền đền bù
Khi những cột mốc giải phóng mặt bằng dần được cắm xuống dọc Quốc lộ 1A, nhiều người nghĩ rằng điều người dân quan tâm nhất sẽ là mức giá đền bù bao nhiêu tiền mỗi mét vuông.
Nhưng trên thực tế, với phần lớn các hộ dân tại Thanh Trì, Ngọc Hồi hay Thường Tín, điều khiến họ trăn trở nhiều hơn lại là cuộc sống sau khi giao đất cho dự án sẽ thay đổi ra sao.
Bởi phía sau mỗi mảnh đất bị thu hồi không chỉ là tài sản… mà còn là nơi gắn bó của nhiều thế hệ, là nghề nghiệp, cộng đồng, ký ức và cả tương lai của gia đình họ.
Đại diện các thôn phát biểu ý kiến
Người dân muốn tái định cư gần nơi ở cũ
Một trong những mong muốn lớn nhất của người dân trong vùng quy hoạch là được bố trí tái định cư gần khu vực sinh sống hiện tại.
Với nhiều gia đình, việc phải chuyển đến nơi ở quá xa đồng nghĩa với việc con cái phải đổi trường, công việc bị xáo trộn, các mối quan hệ cộng đồng lâu năm bị đứt gãy. Đặc biệt tại các làng xã phía Nam Hà Nội, tính kết nối cộng đồng vẫn còn rất mạnh khi nhiều thế hệ sinh sống quây quần trong cùng khu vực.
Không ít người dân chia sẻ rằng họ sẵn sàng nhường đất để phát triển hạ tầng nếu được bảo đảm một nơi ở mới ổn định, thuận tiện đi lại và không làm đảo lộn hoàn toàn cuộc sống hiện tại.
Đó cũng là lý do các khu tái định cư gần địa phương cũ đang trở thành vấn đề được người dân quan tâm hàng đầu trong quá trình triển khai dự án Quốc lộ 1A mở rộng.
Mong có sinh kế bền vững sau thu hồi đất
Nếu trước đây, phần lớn người dân khu vực Thường Tín, Thanh Trì hay một số xã ven Quốc lộ 1A sống dựa vào nông nghiệp, nghề truyền thống hoặc kinh doanh nhỏ lẻ, thì sau khi đất bị thu hồi, bài toán lớn nhất chính là “sống bằng gì?”.
Nhiều hộ dân lo ngại rằng tiền đền bù chỉ giải quyết được nhu cầu trước mắt, còn về lâu dài nếu không có nghề nghiệp ổn định thì cuộc sống sẽ gặp rất nhiều khó khăn.
Tuy nhiên, cùng với sự xuất hiện của đại lộ 16 làn xe, TOD Ngọc Hồi và Vinhomes Global Sport City, nhiều người cũng bắt đầu kỳ vọng vào cơ hội việc làm mới trong lĩnh vực đô thị, thương mại, logistics, dịch vụ và vận hành đại đô thị.
Đặc biệt, thông tin Vingroup tuyển dụng hàng chục nghìn lao động cho Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội càng khiến nhiều hộ dân kỳ vọng rằng quá trình đô thị hóa lần này không chỉ lấy đi đất nông nghiệp… mà còn mở ra cơ hội chuyển đổi nghề nghiệp và nâng cao thu nhập trong tương lai.
Người dân mong quy hoạch và giá đền bù được công khai minh bạch
Bên cạnh câu chuyện tái định cư và việc làm, điều người dân quan tâm không kém chính là tính minh bạch trong toàn bộ quá trình triển khai dự án.
Nhiều hộ dân mong muốn được tiếp cận đầy đủ thông tin liên quan tới:
- giá đền bù cụ thể;
- thời gian chi trả;
- phạm vi giải phóng mặt bằng;
- vị trí tái định cư;
- tiến độ triển khai thực tế của dự án.
Bởi với một đại dự án có quy mô hàng trăm nghìn tỷ đồng như Quốc lộ 1A mở rộng, mọi thay đổi về quy hoạch hay tiến độ đều ảnh hưởng trực tiếp tới cuộc sống của hàng nghìn hộ dân trong khu vực.
Chính vì vậy, việc đối thoại công khai, minh bạch thông tin và bảo đảm quyền lợi lâu dài cho người dân sẽ là yếu tố quyết định để quá trình giải phóng mặt bằng diễn ra thuận lợi, tạo sự đồng thuận cho cuộc đại tái thiết phía Nam Hà Nội.
Nhiều người dân bắt đầu kỳ vọng “đổi đời” nhờ đại dự án Quốc lộ 1A
Nếu như vài năm trước, nhiều khu vực dọc Quốc lộ 1A phía Nam Hà Nội vẫn còn mang dáng dấp của những vùng ven với nhà thấp tầng, đất nông nghiệp xen kẽ làng xóm truyền thống, thì hiện nay bầu không khí đã hoàn toàn khác.
Sự xuất hiện của đại dự án mở rộng Quốc lộ 1A cùng hàng loạt siêu quy hoạch như TOD Ngọc Hồi, Vinhomes Global Sport City, đường sắt tốc độ cao hay các đại đô thị phía Nam đang khiến nhiều người dân bắt đầu tin rằng khu vực này có thể bước vào một chu kỳ phát triển hoàn toàn mới.
Tại nhiều xã thuộc Thanh Trì, Thường Tín hay khu vực quanh Ngọc Hồi, không khó để bắt gặp những câu chuyện về kỳ vọng “đổi đời” khi tuyến đại lộ 16 làn xe dần thành hình.
Lễ khởi công dự án trục không gian quốc lộ 1A gắn với chỉnh trang và tái thiết đô thị
Bởi trong lịch sử phát triển đô thị Hà Nội, hạ tầng luôn là yếu tố tạo ra những bước ngoặt lớn nhất. Mỹ Đình cách đây hơn 20 năm từng chỉ là vùng ven thưa thớt dân cư với ruộng đồng và đường nhỏ. Nhưng sau khi Vành đai 3, Trung tâm Hội nghị Quốc gia và hàng loạt đại dự án xuất hiện, khu vực này đã nhanh chóng trở thành trung tâm mới của phía Tây Hà Nội với giá trị bất động sản tăng hàng chục lần.
Và hôm nay, nhiều người bắt đầu nhìn thấy hình ảnh tương tự đang xuất hiện tại phía Nam Thủ đô.
Khi Quốc lộ 1A được mở rộng lên 90m, dòng giao thương khổng lồ từ các tỉnh phía Nam đổ về Hà Nội sẽ lưu thông thuận lợi hơn rất nhiều. Điều đó không chỉ giúp giảm ùn tắc giao thông mà còn kéo theo hàng loạt hoạt động kinh tế, thương mại và dịch vụ phát triển mạnh dọc tuyến đại lộ mới.
Nhiều hộ dân kỳ vọng sau khi tuyến đường hoàn thiện, các vị trí mặt tiền sẽ trở thành “đất vàng” kinh doanh nhờ lưu lượng người và phương tiện tăng mạnh. Không ít gia đình đã bắt đầu tính tới việc mở nhà hàng, quán ăn, showroom, gara ô tô, cửa hàng vật liệu xây dựng hoặc dịch vụ lưu trú để đón đầu làn sóng phát triển mới.
Một số hộ khác lại kỳ vọng vào khả năng cho thuê mặt bằng, mở kho bãi logistics hoặc kinh doanh dịch vụ phục vụ cư dân tại các đại đô thị tương lai.
Đặc biệt, khi Vinhomes Global Sport City và Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội đi vào vận hành, khu vực phía Nam Hà Nội được dự báo sẽ đón lượng lớn cư dân, chuyên gia, khách du lịch, người hâm mộ thể thao và chuỗi dịch vụ quốc tế đổ về. Điều này tạo ra cơ hội kinh doanh chưa từng có cho người dân địa phương – những người từng chỉ sống dựa vào nông nghiệp hoặc buôn bán nhỏ lẻ.
Không chỉ kỳ vọng giá đất tăng, nhiều người còn tin rằng con em họ sẽ có thêm cơ hội việc làm tốt hơn ngay trên chính quê hương mình, thay vì phải rời Hà Nội đi làm xa như trước đây.
Từ một khu vực chủ yếu được nhắc tới như cửa ngõ giao thông phía Nam, Thanh Trì – Ngọc Hồi – Thường Tín giờ đây đang dần được nhìn nhận như một cực tăng trưởng mới của Thủ đô. Và với nhiều người dân trong vùng dự án, Quốc lộ 1A không chỉ là một tuyến đường mở rộng… mà có thể chính là con đường mở ra cơ hội thay đổi cả cuộc sống của họ trong tương lai.
TOD Ngọc Hồi và Vinhomes Global Sport City đang tạo “cú hích” lớn cho phía Nam Hà Nội
Nếu Quốc lộ 1A mở rộng được xem là “đại động mạch giao thông” mới của Thủ đô, thì TOD Ngọc Hồi và Vinhomes Global Sport City chính là hai động cơ tăng trưởng đang kích hoạt toàn bộ phía Nam Hà Nội bước vào một chu kỳ phát triển hoàn toàn khác.
Phối cảnh sân vận động Hùng Vương – Vinhomes Olympic
Trong nhiều năm, khu Nam Hà Nội dù sở hữu vị trí chiến lược nhưng vẫn phát triển chậm hơn phía Tây hay phía Đông do thiếu những cực tăng trưởng đủ lớn để tạo hiệu ứng lan tỏa. Nhưng hiện tại, mọi thứ đang thay đổi rất nhanh khi hàng loạt siêu quy hoạch giao thông – đô thị – logistics đồng loạt hội tụ tại khu vực này.
Tâm điểm của toàn bộ chiến lược chính là siêu ga Ngọc Hồi – đầu mối giao thông được định hướng trở thành “mega hub” lớn nhất miền Bắc trong tương lai.
Theo quy hoạch, ga Ngọc Hồi không chỉ là ga đường sắt thông thường mà sẽ tích hợp đồng thời:
- đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam;
- hệ thống metro đô thị;
- đường sắt quốc gia;
- các tuyến vành đai đường sắt liên vùng;
- trung tâm logistics và trung chuyển hành khách quy mô lớn.
Điều đó đồng nghĩa khu vực Ngọc Hồi sẽ trở thành cửa ngõ giao thương chiến lược kết nối Hà Nội với toàn bộ các tỉnh phía Nam, đồng thời đóng vai trò trung tâm trung chuyển mới của cả vùng Thủ đô.
Trong mô hình TOD (Transit Oriented Development), những khu vực nằm quanh các đại trung tâm giao thông thường trở thành “mỏ vàng” phát triển đô thị, thương mại và dịch vụ. Đây cũng là lý do giới đầu tư đang đặc biệt quan tâm tới khu Nam Hà Nội thời gian gần đây.
Song hành cùng TOD Ngọc Hồi là sự xuất hiện của Vinhomes Global Sport City – Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội quy mô hơn 9.000ha, được xem là một trong những siêu đô thị lớn nhất Việt Nam hiện nay.
Dự án được quy hoạch theo mô hình đô thị thể thao – thương mại – dịch vụ – giải trí quốc tế với điểm nhấn là sân vận động Hùng Vương 135.000 chỗ ngồi, cùng hàng loạt tổ hợp thương mại, khách sạn, công viên, trung tâm hội nghị, y tế và giáo dục cao cấp.
Khi TOD Ngọc Hồi kết hợp cùng Vinhomes Global Sport City, khu Nam Hà Nội không còn chỉ là cửa ngõ giao thông… mà đang dần hình thành một trung tâm phát triển hoàn toàn mới của Thủ đô.
Trong bức tranh đó, Quốc lộ 1A mở rộng lên 90m đóng vai trò như “trục xương sống” kết nối toàn bộ hệ sinh thái phát triển mới này. Tuyến đại lộ 16 làn xe sẽ giúp luồng giao thương, logistics, cư dân và dịch vụ vận hành thông suốt từ trung tâm Hà Nội xuống Ngọc Hồi, Thường Tín, Phú Xuyên và các tỉnh phía Nam.
Nhiều chuyên gia đánh giá, khu Nam Hà Nội hiện đang bước vào giai đoạn tương tự phía Tây Hà Nội khoảng 15-20 năm trước – thời điểm Mỹ Đình, Cầu Giấy bắt đầu bùng nổ nhờ hạ tầng và đại đô thị.
Khác biệt lớn nhất là lần này, quy mô phát triển còn lớn hơn rất nhiều khi hàng loạt yếu tố chiến lược cùng xuất hiện một lúc:
- Quốc lộ 1A mở rộng;
- Vành đai 4;
- đường sắt tốc độ cao;
- TOD Ngọc Hồi;
- đô thị sân bay phía Nam;
- trung tâm logistics;
- đại đô thị thể thao quốc tế.
Tất cả đang tạo nên một “siêu chu kỳ tăng trưởng” mới cho phía Nam Hà Nội – nơi được kỳ vọng sẽ trở thành trung tâm logistics, thương mại, dịch vụ và đô thị thể thao quốc tế hàng đầu trong tương lai.
Thách thức lớn nhất là giữ được sự đồng thuận của người dân
Với những đại dự án hạ tầng quy mô hàng trăm nghìn tỷ đồng như Quốc lộ 1A mở rộng, khó khăn lớn nhất chưa bao giờ chỉ nằm ở vốn đầu tư hay kỹ thuật thi công… mà chính là bài toán giải phóng mặt bằng và tạo sự đồng thuận trong nhân dân.
Bởi phía sau mỗi mét đất thu hồi là cuộc sống của hàng nghìn hộ dân, là nhà cửa, nghề nghiệp, tài sản tích lũy nhiều thế hệ và cả những giá trị tinh thần khó có thể đo đếm bằng tiền.
Tại khu vực Thanh Trì, Ngọc Hồi hay Thường Tín, quá trình triển khai dự án đang phải đối mặt với nhiều vấn đề phức tạp vốn luôn tồn tại trong các cuộc đại tái thiết đô thị:
- đất dịch vụ chưa được xử lý dứt điểm;
- nhiều trường hợp đất sử dụng lâu năm nhưng thiếu hồ sơ pháp lý;
- công tác di dời mồ mả;
- bố trí tái định cư;
- chuyển đổi sinh kế sau thu hồi đất.
Đây đều là những vấn đề nhạy cảm, tác động trực tiếp tới tâm lý và đời sống người dân. Chỉ cần xử lý không khéo léo, quá trình triển khai có thể bị kéo dài nhiều năm.
Chính vì vậy, điều quan trọng nhất lúc này không chỉ là tiến độ thi công… mà là cách chính quyền và nhà đầu tư tạo dựng niềm tin với người dân trong vùng dự án.
Nhiều chuyên gia cho rằng chìa khóa lớn nhất để giữ sự đồng thuận nằm ở ba yếu tố:
- đối thoại minh bạch;
- bảo đảm quyền lợi lâu dài;
- tạo cơ hội nghề nghiệp thực tế sau đô thị hóa.
Người dân hiện không chỉ muốn biết mình nhận bao nhiêu tiền đền bù, mà còn muốn nhìn thấy tương lai sau khi giao đất sẽ ra sao.
Họ cần được giải thích rõ:
- quy hoạch cụ thể;
- vị trí tái định cư;
- thời gian triển khai;
- cơ hội việc làm mới;
- chính sách đào tạo nghề;
- khả năng tham gia vào hệ sinh thái dịch vụ – logistics – đô thị hình thành sau này.
Đó cũng là lý do việc Vingroup triển khai các chương trình tuyển dụng hàng chục nghìn lao động tại Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội đang nhận được sự quan tâm rất lớn từ người dân địa phương.
Bởi khi người dân nhìn thấy cơ hội việc làm ổn định, thu nhập tốt hơn và tương lai rõ ràng hơn cho con cái, sự đồng thuận với các đại dự án hạ tầng sẽ mạnh mẽ hơn rất nhiều.
Kết luận
Quốc lộ 1A mở rộng đang mở ra một chương phát triển hoàn toàn mới cho phía Nam Hà Nội.
Từ một trục giao thông thường xuyên ùn tắc, khu vực này đang dần trở thành tâm điểm của hàng loạt siêu quy hoạch chiến lược gồm TOD Ngọc Hồi, Vinhomes Global Sport City, đường sắt tốc độ cao, logistics liên vùng và các đại đô thị mới.
Tuy nhiên, thành công thực sự của dự án sẽ không chỉ được đo bằng tốc độ thi công hay quy mô đầu tư… mà còn nằm ở việc người dân có thật sự được hưởng lợi từ quá trình đô thị hóa hay không.
Khi hạ tầng, đại đô thị, logistics và các trung tâm thương mại – dịch vụ cùng hình thành, khu vực Thường Tín – Ngọc Hồi – Thanh Trì hoàn toàn có thể trở thành cực tăng trưởng mới của toàn Thủ đô trong tương lai gần.
Và có lẽ, điều đáng chờ đợi nhất không chỉ là một đại lộ mới xuất hiện… mà là sự thay đổi của cả một vùng đất phía Nam Hà Nội trong kỷ nguyên phát triển mới.